среда, 22 января 2014 г.

1. Жизнерадостный = ေပ်ာ္ေပ်ာ္ရႊင္ရႊင္ ေနတ့ဲသူ
жизнь = အသက္၊ ဘဝ၊
радость = ေပ်ာ္ရႊင္မႈ

2. Дружелюбный = ေဖာ္ေရြတ့ဲသူ
дружба = ခင္မင္ရင္းႏွီးမႈ
любить = ခ်စ္သည္ ၾကိဳက္သည္

3. Высокооплачиваемый = လစာ ေကာင္းေသာ
высокий / высоко = ျမင့္သည္
оплачивать = ေငြေပးသည္ / ေငြရွင္းသည္

4. Малоизученный = သိပ္ မေလ့လာရေသာ
мало = နည္းနည္း
изучать = ေလ့လာသည္

5. Водопад = ေရတံခြန္
вода = ေရ
падать = က်သည္

6. Единодушный = တညီတညြတ္တည္း ျဖစ္ေသာ
единый = စည္းလံုးေသာ
душа = စိတ္

7. Болеутоляющее = အကုိက္အခဲေပ်ာက္ေဆး
боль = နာက်င္ျခင္း
утолять = ေျပေစသည္ / သက္သာေစသည္

8. Гостеприимный = ဧည့္ဝတ္ေက်တ့ဲသူ / ပ်ဴငွာတ့ဲသူ
гость = ဧည့္သည္
принимать (гостей) = ဧည့္ခံသည္

9. Медсестра = သူနာျပဳဆရာမ
медицинский = ေဆးပညာႏွင့္ ဆုိင္ေသာ
сестра = အစ္မ

10. Полдня = ေန႔တစ္ဝက္
половина = တစ္ဝက္
день = ရက္

11. Сумасшедший = အရူး
(С ума сшедший )
ум = ဥာဏ္ / ဦးေႏွာက္
сходить = ဆင္းသည္

пятница, 17 января 2014 г.

တခုေလာက္ေျပာျပခ်င္ပါတယ္ရွင္..
ေအာက္မွာေဖာ္ျပထားတဲ့ စကားလံုးေတြက အပိုအသံုးႏႈန္းေတြပါ။ မေျပာရင္ပိုေကာင္းသလို ဘာမွလည္းအဓိပၸါယ္မရွိပါဘူး။ တခါတေလ ေၾကာင္အန္းအန္း ျဖစ္ေနတဲ့အခ်ိန္ေတြမွာ ထည့္ေျပာၾကတာပါ။ ဒါေပမယ့္ နားေထာင္တဲ့လူကေတာ့ အခက္ခဲရွိတယ္။ နားလည္ဖို႔လည္း ခက္တယ္ ။ ရွဳပ္လည္းရွဳပ္တယ္။ အဆင္မေျပဘူး။
ဒီလို အသံုးႏႈန္းေတြ သံုးေျပာရင္ ပညာမဲ့ျပီးေတာ့ မယဥ္ေက်းတဲ့ပံုေပါက္ပါတယ္။

ну
ну это
ну значит это
ну в общем
то есть
как бы
вот
типа
это самое
короче
как его
так сказать
ရုရွားစကားမွာ ся သုိ႔မဟုတ္ сь ဆိုတ့ဲ particle ရိွပါတယ္။ သူ႕ကို ၾကိယာေနာက္မွာ ထည့္ပါတယ္။ အဲဒီ ся ရဲ႕ အဓိပၸါယ္ကို ရွင္းျပေပးခ်င္ပါတယ္...

ဟိုးေရွးေရွးတုန္းက ရုရွားစကားမွာ ကတၱားရည္ညႊန္း နာမ္စားေတြ (меня, тебя, себя)က ပံုစံ ၂ မ်ိဳး ရိွခ့ဲပါတယ္။ အျပည့္စံု နဲ႔ အတုိ။
အတုိပံုစံက мь, ть, сь ျဖစ္ပါတယ္။ ဘာသာစကား ေျပာင္းသြားလို႔ နာမ္စားအတိုေတြ ေပ်ာက္သြားပါတယ္။ မသံုးေတာ့ဘူး။ ဒါေပမ့ဲ ေရွးေရွးတုန္းက сь ကို နာမ္စာအျဖစ္ ၾကိယာနဲ႔ အတူ သံုးခ့ဲလို႔ တျဖည္းျဖည္းနဲ႔ ၾကိယာနဲ႔ ခဲြလို႔ မရေတာ့ဘူး။ တစ္လံုးထဲ ျဖစ္သြားတယ္။
ся/сь ရဲ႕ မူရင္းအဓိပၸါယ္က себя (ကိုယ္ဘာသာ) ပါပဲ။

когда можно использовать глагол без "ся" , а когда с 'ся' လို႕ ကၽြန္မကို ခဏခဏ ေမးပါတယ္။

ся/сь ရဲ႕ မူရင္းအဓိပၸါယ္က ကိုယ္ဘာသာ လို႔ ျဖစ္ေပမ့ဲ တျခား grammatical အဓိပၸါယ္လည္း ပါပါတယ္။ ဘာအဓိပၸါယ္လဲ ဆုိေတာ့....

ၾကိယာ ၂ မ်ိဳး ရိွပါတယ္ - transitive (ကံလို) နဲ႔ intransitive (ကံမလို) verb ေတြပါ။

transitive verb က object လိုပါတယ္။ ဥပမာ၊ လူက ေခြးကို ရိုက္တယ္ (ေခြးကို - object )။
intransitive verb က object မလိုဘူး။ ဥပမာ၊ ကေလး အိပ္ေနတယ္။ ဒီဝါက်မွာ object ထည့္လို႔ မရဘူး။

ရုရွားစကားမွာ ся ပါတ့ဲ ၾကိယာက intransitive verb ပဲ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆုိေတာ့ ေရွးေရွးတုန္းက အဲဒီၾကိယာရဲ႕ object က ся ျဖစ္ခ့ဲပါတယ္။ object ေနာက္တခု ထပ္ထည့္လို႔ မရဘူး။ ေနရာ မလြတ္ဘူး။ အဲဒါေၾကာင့္ အခု ရုရွားစကားမွာ ся က intransitive အဓိပၸါယ္ ရိွပါတယ္။
Мыть (transitive) - တခုခု ေဆးတယ္။ Мыть руки လက္ေဆးတယ္။
Мыться (intransitive) - (ကိုယ့္ကိုကိုယ္ ေဆးတယ္) ေရခ်ိဳးတယ္။

ся မပါတ့ဲ ၾကိယာေတြက intransitive ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ transitive လည္း ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။
ဥပမာ၊ Я болею - ငါ ဖ်ားေနတယ္ (intransitive, ся မပါဘူး)
Я читаю книгу - ငါ စာအုပ္ကို ဖတ္ေနတယ္ (transitive, ся မပါဘူး)
ся ပါတ့ဲ ၾကိယာေတြက intransitive ပါပဲ။
Как произносится это слово? - ဒီစကားလံုး ဘယ္လိုအသံထြက္လဲ (intransitive, ся ပါတယ္)

ခက္တာက ျမန္မာ နဲ႔ ရုရွား သဒၵါ မတူလို႔ တခ်ိဳ႕ရုရွားၾကိယာေတြက transitive ျဖစ္ေပမ့ဲ ျမန္မာလို ျပန္ရင္ intransitive ျဖစ္သြားပါမယ္။
ဥပမာ၊ Остановить / остановиться
Человек остановился လူက ရပ္တယ္။
Человека остановили လူကို ရပ္ေပးတယ္။
ျမန္မာလိုဆိုရင္ verb မကြာဘူး။
အဂၤလိပ္လိုဆုိရင္လည္း မကြာဘူး။
He stopped
Somebody stopped him
stop တခုပဲ
ရုရွားလိုက်ေတာ့ остановил / остановился ကြာပါတယ္။

вторник, 7 января 2014 г.

Eskimo မ်ား

ႏွင္းနဲ႔ အိမ္ လုပ္ျပီး ေနလုိ႔ရပါတယ္... eskimo လူမ်ိဳးေတြ အဲလိုပဲ ေနၾကပါတယ္။ သူတို႔ ႏွင္းအိမ္ကို အျပီး တည္ေဆာက္ဖို႔ ၁နာရီပဲ ကုန္ပါတယ္။ အျပင္မွာ အပူခ်ိန္ - 40 ိC ရိွေပမ့ဲ ႏွင္းအိမ္ထဲမွာ မေအးဘူး။
 







 

Nenets မ်ား

ရုရွားႏိုင္ငံမွာ တုိင္းရင္းသား ၁၈၀ မ်ိဳး နီးပါး ရိွပါတယ္။ တုိင္းရင္းသားတုိင္းမွာ ကိုယ္စီယဥ္ေက်းမႈနဲ႔ ကိုယ္စီဓေလ့ေတြ ရိွပါတယ္။ စိတ္ဝင္စားစရာ ေကာင္းတယ္ ထင္လို႔ တုိင္းရင္းသားထဲက Nenets ေတြအေၾကာင္း နည္းနည္း ေျပာျပခ်င္ပါတယ္.... Nenets မ်ိဳးႏြယ္ဝင္လူဦးေရ ၄၀ ၀၀၀ ေက်ာ္ ရိွပါတယ္။ သူတို႔ေတြဟာ ရုရွားႏိုင္ငံရဲ႕ေျမာက္ဘက္မွာ ေနျပီး အဓိက အလုပ္အကိုင္ကေတာ့ သမင္ေမြးျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။ ရာသီဥတု ေျပာင္းလဲျခင္းအလိုက္ သမင္ေတြနဲ႔ အတူ စားစရာ ရိွတ့ဲေနရာကို ေျပာင္းေရႊ႕ေနထိုင္ၾကပါတယ္။









 

Space

လြန္ခ့ဲတ့ဲ ၅၆ ႏွစ္က ရုရွားႏိုင္ငံက ကမၻာ့ ပထမဆံုး လူလုပ္တ့ဲ ျဂိဳဟ္တု လႊတ္တင္ခ့ဲပါတယ္။ (၄.၁၀.၁၉၅၇)
လြန္ခ့ဲတ့ဲ ၅၂ ႏွစ္က အာကာသယာဥ္မွဴးအျဖစ္ လူ (Yury Gagarin) အာကာသထဲ သြားႏိုင္ခ့ဲပါတယ္။ (၁၂.၀၄.၁၉၆၁)
လြန္ခ့ဲတ့ဲ ႏွစ္ ၅၀က ပထမဆံုး အမ်ိဳးသမီး (Valentina Tereshkova) အာကာသထဲကို သြားခ့ဲပါတယ္။ (၁၆.၀၆.၁၉၆၃)
လြန္ခ့ဲတ့ဲ ၄၄ ႏွစ္က Neil Armstrong လကမၻာေပၚကို ေရာက္ခ့ဲပါတယ္။ (၂၁.၀၆.၁၉၆၉)
လြန္ခ့ဲတ့ဲ ၃၈ ႏွစ္က ျဂိဳဟ္ပတ္လမ္းမွာ ရုရွားနဲ႔ အေမရိကားႏွစ္ႏိုင္ငံရဲ႕ အာကာသယာဥ္ေတြကို ယာဥ္ခ်င္းခ်ိတ္ဆက္ခ့ဲပါတယ္။
လြန္ခ့ဲတ့ဲ ၁၅ ႏွစ္က ႏိုင္ငံတကာ အာကာသစခန္းကို စတင္လႊတ္တင္ခ့ဲပါတယ္။ (၁၉၉၈)
၁၉၇၀ ခုႏွစ္ကစျပီး Venus, Mars, Jupiter, Mercury စေသာ ျဂိဳဟ္ေတြကိုလည္း ေရာက္ျပီး ေလ့လာခ့ဲပါတယ္။
လြန္ခ့ဲတ့ဲ ၃၆ႏွစ္က လႊတ္ထားတ့ဲ အာကာသယာဥ္က ၂၀၁၃ခုႏွစ္မွာ ေနစၾကဝဠာအျပင္ဘက္ကို ေရာက္ခ့ဲပါတယ္။
၂၀၁၈ ခုႏွစ္မွာ Mars ျဂိဳဟ္ကို လူ လႊတ္ပို႔ဖို႔ စီစဥ္ထားပါတယ္။

အာကာသထဲမွာ လူ မေနႏိုင္ဘူး။ အနီးဆံုး ပတ္လမ္း ေနေရာင္ရတ့ဲေနရာမွာ အပူခ်ိန္ + ၁၅၀ ျဖစ္ျပီး ေနေရာင္ မရတ့ဲေနရာမွာ - ၁၀၀ ျဖစ္ပါတယ္။
အသက္ရွဴႏိုင္ဖို႔ ေအာက္ဆီဂ်င္ မရိွဘူး။ ေလထုဖိအား မရိွလို႔ လူရဲ႕ ေသြး ပြက္ေနပါလိမ့္မယ္။ ေရဒီယိုဓါတ္ေရာင္ျခည္လည္း သင့္ပါလိမ့္မယ္။
ဒါေပမ့ဲ အာကာသလုိမ်ိဳး ျပင္းထန္တ့ဲေဒသမွာ ေနႏိုင္ေအာင္ လုပ္တတ္ျပီး လူသားက အိပ္မက္ကို အမွန္တကယ္ျဖစ္ေအာင္ အေကာင္ထည္ေဖၚေနပါတယ္...
 the International Space Station in real-time
 

ရုရွားဘန္းစကားမ်ား

မွတ္ခ်က္။ ဒီစကားလံုးေတြကို အရမ္းရင္းႏွီးတ့ဲသူငယ္ခ်င္းေတြနဲ႔ပဲ သံုးလို႔ရပါတယ္။ နည္းနည္း ဂရုစုိက္ဖို႔လိုပါတယ္။ ႏိုင္ငံျခားသားတေယာက္က ဒီလိုမ်ိဳး ေျပာမယ္ဆိုရင္ တခ်ိဳ႕လူေတြက မၾကိဳက္ၾကဘူး။
ဒါေပမ့ဲ ရုရွားအခ်င္းခ်င္း ခဏခဏ သံုးၾကလို႔ သူတို႔ ေျပာတာကို နားလည္ႏိုင္ေအာင္ ရွင္းျပေပးပါတယ္ရွင္...။

၁) быть на мели - ပိုက္ဆံ မရိွဘူး မေလာက္ဘူး။
ဥပမာ - Я сейчас на мели, поэтому не могу пойти с тобой в кино.

၂) раскатать губу - မရႏိုင္တာေတြ မျဖစ္ႏိုင္တာေတြ လိုခ်င္တယ္။
ဥပမာ - Он раскатал губу, что получит на Новый Год в подарок новый айфон, но они купили ему рубашку.
закатай губу - မရႏိုင္တာ မျဖစ္ႏိုင္တာ အေၾကာင္း မေတြးနဲ႔။
ဥပမာ - Губу закатай, никто не даст тебе сфотографироваться с президентом.

၃) примазываться (к кому-то) - တခုခု လုိခ်င္လို႔ အတူ ပါဝင္တယ္။
ဥပမာ - Он не хотел ехать туда один, поэтому примазался к нам.
Он ничего не делал вначале, но когда мы закончили всю работу, решил примазаться к нам.

၄) хорош, хватит, достаточно - ေတာ္ျပီ။

၅) юзать - သံုးတယ္။
ဥပမာ - Кто какой телефон юзает?

၆) тормоз / тормозить - စဥ္းစားရတာ အရမ္းေႏွးတ့ဲသူ / စဥ္းစားတာ ေႏွးတယ္။
ဥပမာ - Этот компьютер очень тормозит.
Он такой тормоз... смеется через 5 минут после моих шуток.

၇) ныкать - ပုန္းတယ္။
ဥပမာ - Куда ты заныкал мой телефон?
၈) будь что будет - ဘာလာလာကြာ။ 
၉) накосячить - တခုခု မွားလုပ္တယ္။

၁၀) прикинь - စဥ္းစားၾကည့္။
(အရမ္းစိတ္ဝင္စားစရာ ေကာင္းတ့ဲသတင္း မေျပာျပခင္ ဒီလိုမ်ိဳး စေျပာတယ္။)

၁၁) вот это угар - ေတာ္ေတာ္ ရယ္စရာ ေကာင္းတယ္။

၁၂) вот уж да - အမွန္ပဲ။

၁၃) сейчас вырублюсь - အခု အိပ္ေပ်ာ္သြားမယ္။
(အရမ္းအိပ္ခ်င္တ့ဲအခါ ေျပာတယ္။)

၁၄) неверно выразиться - မွားေျပာမိတယ္။

၁၅) не горят желанием - မလုပ္ခ်င္ၾကဘူး။

၁၆) такая рань - အေစာၾကီးပဲ။

၁၇) ничего так / ничего такая / ничего такой - မဆုိးပါဘူး။

၁၈) не напряжно - လုပ္ဖို႔ မခက္ဘူး။

၁၉) не в курсе - မသိဘူး။
၂၀) в курсе - သိတယ္။

၂၁) не стесняйтесь - အားမနာပါနဲ႔။
၂၂) я стесняюсь - အားနာတယ္။

၂၃) вот видишь - ေတြ႔လား

၂၄) ну и что - အဲဒီေတာ့
  ၂၅) я вообще без понятия ႏွင့္ ၂၆) ။ хз (အဓိပၸါယ္ အတူတူပဲ) - ငါ လံုးဝ မသိဘူး။

၂၇) до меня дошло ႏွင့္ ၂၈) я врубился (အဓိပၸါယ္ အတူတူပဲ) - သေဘာေပါက္တယ္။ နားလည္တယ္။

၂၉) дикий холод - အရမ္းအရမ္းကို ေအးတယ္။

၃၀) у него крыша едет - သူ ရူးေနတယ္။

၃၁) облажаться ႏွင့္ ၃၂) лажануться (အဓိပၸါယ္ အတူတူပဲ) - မွားလုပ္တယ္။

၃၃) магаз - ေစ်းဆုိင္။

၃၄) мент - ရဲ။ 
၃၅) ментовка - ရဲစံခန္း။

၃၆) мобильник / мобила - မုိဘိုင္လ္ဖုန္း။

၃၇) наезжать - အျပစ္တင္ျပီး ရန္စတယ္။

၃၈) отмазка - တခုခု မလုပ္ခ်င္လို႔ ေျပာတဲ့ အေၾကာင္းျပခ်က္။

၃၉) пахать - အလုပ္အရမ္းၾကိဳးစားတယ္။

၄၀) разводить - အက်ိဳ တခုခု ရေအာင္ လိမ္တယ္။
разводить на деньги - ပိုက္ဆံ ရေအာင္ လိမ္တယ္။

၄၁) ржать ႏွင့္ ၄၁) угарать (အဓိပၸါယ္ အတူတူပဲ) - ရယ္တယ္။

၄၂) косить пары - ေက်ာင္းေျပးတယ္။

 ၄၃) мне стрёмно - ငါ ေၾကာက္တယ္။